Hoe werkt de btw-vrijstelling voor kleine ondernemingen in 2026?

De btw-vrijstelling voor kleine ondernemingen laat je in 2026 zonder btw factureren zolang je jaaromzet onder €25.000 (exclusief btw) blijft. Geen periodieke aangiften, niets doorstorten aan de Schatkist, een flink pak minder administratie. De keerzijde: de btw die je zelf betaalt op aankopen, ben je kwijt.

Vooral bij freelancers in bijberoep en starters is deze regeling populair. Logisch. Wie €8.000 per jaar bijverdient met copywriting of webdesign, zit niet te wachten op kwartaalaangiftes. Toch is de vrijstelling niet voor iedereen de slimme keuze. En sinds de hervorming van 2025 zijn de spelregels op een paar punten flink verstrengd.

Wat is de btw-vrijstellingsregeling?

De btw-vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen in België komt neer op een afspraak met de fiscus: blijf jij met je jaaromzet onder €25.000, dan laat de btw-administratie je grotendeels met rust. Officieel is het een gunstregime uit artikel 56bis van het Btw-Wetboek. Onthou daarbij dat het optioneel is: niemand verplicht je om mee te doen, ook niet als je omzet ruim onder de drempel blijft.

De juridische vorm van je onderneming speelt geen rol. Eenmanszaak, BV, VOF of vzw: allemaal welkom, zolang je omzet onder de grens blijft en je activiteit niet op de uitsluitingslijst staat.

Wat velen verrast: ook met de vrijstelling blijf je btw-belastingplichtige. Je hebt een btw-nummer, je vermeldt het op je facturen en je voegt er verplicht deze zin aan toe: "Bijzondere vrijstellingsregeling kleine ondernemingen." Vergeet je die vermelding, dan riskeer je discussies met de administratie én met klanten die zich afvragen waarom er geen btw op je factuur staat.

Nog een verrassing: voor software-abonnementen of advertenties die je aankoopt bij een bedrijf in een andere EU-lidstaat, draai jij als afnemer op voor de Belgische btw. Je dient daarvoor een bijzondere btw-aangifte in én betaalt die btw effectief. De vrijstelling schermt je verkopen af, niet dit soort aankopen.

Wie komt in aanmerking in 2026?

Elke Belgische onderneming met een jaaromzet tot €25.000 komt in principe in aanmerking voor de vrijstelling van btw als kleine onderneming, ongeacht haar juridische vorm. Twee zaken kunnen roet in het eten gooien: de manier waarop die omzetdrempel wordt berekend, en een lijst van uitgesloten sectoren.

De omzetdrempel van €25.000

De grens ligt in 2026 op €25.000 exclusief btw, berekend per kalenderjaar. Klinkt simpel. De berekening is dat niet altijd.

Wat telt er mee? In principe alle leveringen en diensten die in België aan btw onderworpen zouden zijn, plus enkele vrijgestelde categorieën zoals export en vastgoedhandelingen (tenzij die bijkomstig zijn). Buiten de telling blijven onder meer de verkoop van bedrijfsmiddelen en bepaalde door artikel 44 vrijgestelde prestaties, zoals medische zorg. De berekening luistert dus nauwer dan je zou denken.

Factureer je diensten aan een bedrijf in een andere EU-lidstaat? Voor de btw "verhuist" die dienst naar het land van je klant. Ze telt daardoor niet mee voor je Belgische drempel.

Start je in de loop van het jaar, dan krimpt je drempel mee met de kalender. Begin je op 1 juli 2026, dan is je grens geen €25.000 maar €12.603, in verhouding tot de resterende kalenderdagen.

Combineer je meerdere activiteiten, dan telt alles samen. Een bijberoep van €2.000 naast btw-belaste verhuurinkomsten van €24.000 brengt je totale omzet op €26.000, en dus boven de grens.

Uitgesloten sectoren en activiteiten

Niet elke kleine onderneming mag meedoen. Deze sectoren vallen sowieso uit de boot:

• Werk in onroerende staat (bouw- en verbouwingswerken)
• Horecazaken die met een geregistreerd kassasysteem (witte kassa) werken
• Handelaars in oude materialen en recuperatiestoffen
• Btw-eenheden

Verricht je zo'n uitgesloten activiteit naast iets anders? Voor dat andere deel van je omzet kan de vrijstelling soms nog gelden. Dit is typisch een vraag om aan je boekhouder voor te leggen.

Wat verandert er in 2026 en daarna?

Voor 2026 zelf blijft de drempel op €25.000 staan. De echte verandering zit in twee andere zaken: een nieuwe meldingsplicht die nu voor het eerst speelt, en een goedgekeurde verhoging die vanaf 2027 begint te lopen.

De nieuwe jaarlijkse melding vóór 31 maart

Sinds de hervorming geef je elk jaar uiterlijk op 31 maart je totale omzet van het voorbije kalenderjaar door aan de btw-administratie. Ook als dat bedrag nul is. De eerste melding, over 2025, moest uiterlijk 31 maart 2026 binnen zijn. De volgende, over je omzet van 2026, dien je in vóór 31 maart 2027.

Mis je die deadline, dan riskeer je dat de administratie vragen begint te stellen. Zet die datum dus vast in je agenda, elk jaar opnieuw.

Drempel stijgt vanaf 2027 naar €30.000

De regering keurde een geleidelijke verhoging van de drempel goed: vanaf 2027 komt er elk jaar €1.000 bij, tot de grens in 2031 op €30.000 uitkomt. Zit je vandaag net boven €25.000? Dan kom je de komende jaren mogelijk alsnog in aanmerking. Voor 2026 verandert er aan de grens niets.

Wat als je de drempel overschrijdt?

Overschrijd je de drempel van €25.000, dan hangt het gevolg af van hoe ver je erover gaat. Tot en met 2024 bestond er een soepele tolerantie waarmee je de grens herhaaldelijk met maximaal 10% mocht overschrijden zonder gevolgen. Die tolerantie is afgeschaft; sinds 2025 gelden strakkere regels.

Die tweede situatie is venijnig. Overschrijd je in november de grens van €27.500 met één grote factuur, dan moet je op die factuur al btw aanrekenen. Niet vanaf 1 januari, maar meteen.

En terugkeren gaat traag. Wie de vrijstellingsregeling verlaat, kan er ten vroegste op 1 januari van het tweede jaar na de overstap weer instappen. Verlies je de vrijstelling in 2026, dan ben je er minstens tot begin 2028 uit.

Nadert je omzet de €25.000? Hou je facturatie dan maandelijks in de gaten in plaats van pas bij de jaarafsluiting te kijken. Een goede boekhouding scheelt stress, en in dit geval ook een onverwachte btw-factuur.

Is de vrijstelling interessant voor jou?

Geen btw-administratie klinkt aanlokkelijk. Of de btw-vrijstelling ook financieel de juiste keuze is, hangt af van wie je klanten zijn en wat je van plan bent.

Wanneer de vrijstelling loont

Verkoop je vooral aan particulieren? Dan is de vrijstelling vaak een concurrentievoordeel. Jouw prijs is meteen de eindprijs, terwijl een btw-plichtige concurrent er 21% bovenop moet zetten. Voor een fotograaf die trouwreportages verkoopt of een lesgever die particulieren begeleidt, scheelt dat rechtstreeks in de portemonnee van de klant.

Heb je amper beroepskosten, dan valt er ook amper btw te verliezen. Een tekstschrijver met een laptop en een abonnement op wat software merkt nauwelijks iets van de niet-aftrekbare btw.

En voor een bijberoep naast een loontrekkende job is het rekensommetje meestal snel gemaakt: de bespaarde administratie weegt zwaarder dan het beetje btw op aankopen.

Wanneer je beter btw-plichtig blijft

Werk je hoofdzakelijk voor bedrijven? Dan levert de vrijstelling je niets op. Zakelijke klanten trekken de btw die jij aanrekent gewoon af, dus voor hen maakt jouw btw geen verschil in kostprijs. Jij verliest intussen wél je recht op aftrek.

Plan je investeringen? Denk twee keer na. Een nieuwe laptop, camera-uitrusting, een bestelwagen: de btw daarop (vaak 21%) is onder de vrijstellingsregeling een pure kost. Voor een starter die €10.000 aan materiaal koopt, gaat het om ruim €2.000 die niet terugkomt.

En groei je richting de drempel, dan schuif je het probleem alleen maar voor je uit. Zie je jezelf binnen een of twee jaar over de €25.000 gaan, start dan beter meteen in het gewone stelsel in plaats van halverwege om te schakelen en je prijzen naar klanten te moeten optrekken.

Twijfel je welke kant het voor jou uitvalt? Dit is bij uitstek een beslissing om samen met een boekhouder door te rekenen. Nog geen boekhouder? Via Boekhouder Gezocht plaats je gratis een opdracht en vergelijk je offertes van boekhouders uit je regio.

Hoe vraag je de vrijstelling aan?

Je regelt de aanvraag digitaal via de toepassing e604 in MyMinfin, onder het tabblad "Nuttige links."

1. Als starter. Bij je btw-identificatie dien je het formulier e604A in en kies je daarin voor de vrijstellingsregeling. Schat je omzet realistisch in: start je halverwege het jaar, dan geldt de pro rata verminderde drempel.
2. Als bestaande onderneming. Je schakelt over via formulier e604B. Dat kan per kwartaal: dien je aanvraag in vóór 15 maart, 15 juni, 15 september of 15 december, en de vrijstelling gaat in op de eerste dag van het volgende kwartaal.
3. Verkoop je ook in andere EU-landen? Sinds 2025 bestaat er een Europese uitbreiding. Blijft je totale EU-omzet onder €100.000 én respecteer je de nationale drempel van elke betrokken lidstaat, dan kun je de vrijstelling ook daar toepassen. Daarvoor dien je een voorafgaande kennisgeving in bij de FOD Financiën, waarna je btw-nummer een "EX"-achtervoegsel krijgt. Let wel: dit brengt een kwartaalrapportering van je omzet met zich mee.

Na de overstap controleer je best meteen je factuursjabloon. De verplichte vermelding moet erop, de btw-lijn moet eraf, en je prijzen communiceer je voortaan zonder btw-verhaal.

Veelgestelde vragen

Wat is de btw-vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen?

Een optioneel btw-regime voor ondernemingen met een jaaromzet tot €25.000 exclusief btw. Je rekent geen btw aan op verkopen, dient geen periodieke btw-aangiften in, maar kunt de btw op je eigen aankopen niet recupereren. De regeling staat open voor elke juridische vorm, van eenmanszaak tot vzw.

Moet ik een btw-nummer hebben als ik vrijgesteld ben?

Ja. De vrijstelling ontslaat je van btw aanrekenen en aangiften indienen, maar niet van je statuut als btw-belastingplichtige. Je vraagt bij de start van je activiteit een btw-identificatie aan via formulier e604A en vermeldt je BE-nummer op elke factuur.

Kan ik btw terugvragen op aankopen als vrijgestelde onderneming?

Nee. Dat is de prijs van de vereenvoudiging: de btw die je betaalt op materiaal, software, een laptop of andere beroepskosten, is een definitieve kost. Plan je grote aankopen, reken dan eerst uit of het gewone btw-stelsel niet voordeliger uitkomt.

Geldt de btw-vrijstelling ook voor een bijberoep?

Ja. De regels zijn identiek aan die voor een hoofdberoep: je totale btw-belaste omzet moet onder €25.000 per kalenderjaar blijven. Let op als je meerdere zelfstandige activiteiten combineert, want de omzet van al die activiteiten wordt samengeteld.

Wat moet er op mijn factuur staan als ik vrijgesteld ben?

Je factuur volgt de gewone factuurregels: je naam, adres, BE-nummer, factuurnummer, datum en een omschrijving van de prestatie. Je rekent geen btw aan en voegt verplicht de vermelding "Bijzondere vrijstellingsregeling kleine ondernemingen" toe. Zonder die zin is je factuur niet in orde.

Kan ik vrijwillig overstappen naar het gewone btw-stelsel?

Ja, op elk moment via formulier e604B. Sommige ondernemers doen dat bewust, bijvoorbeeld vóór een grote investering, om de btw op die aankoop te kunnen aftrekken. Hou wel rekening met de wachtperiode: na je vertrek uit de vrijstellingsregeling kun je er pas vanaf 1 januari van het tweede jaar nadien opnieuw voor kiezen.

Wat is het verschil tussen de vrijstellingsregeling en de franchiseregeling?

Er is geen verschil. "Franchiseregeling" of "franchise de la TVA" is de oudere, uit het Frans overgewaaide benaming voor dezelfde regeling. De officiële naam is de bijzondere vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen, uit artikel 56bis van het Btw-Wetboek.

Telt buitenlandse omzet mee voor de drempel van €25.000?

Deels. De Belgische drempel kijkt naar handelingen die in België plaatsvinden. Diensten aan zakelijke klanten in andere EU-landen worden geacht plaats te vinden bij je klant en tellen dus niet mee voor de €25.000. Ze tellen wél mee voor de Europese drempel van €100.000 als je de vrijstelling ook in andere lidstaten wilt gebruiken. De plaatsbepalingsregels zijn technisch, dus leg je situatie voor aan een boekhouder voor je erop rekent.